📝 نویسنده: تیم استراتژی آژانس سفیر | 📅 تاریخ بروزرسانی: ۲۶ بهمن ۱۴۰۴ | ⏱️ زمان مطالعه: ۶ دقیقه 🎯 سطح: تخصصی-مدیریتی | ✅ بررسی شده توسط: تیم تخصصی سفیر | ⭐ امتیاز: ۴.۷ از ۵ (بر اساس ۲۸ نظر)

📊 خلاصه مدیریتی ظهور دنیای متاورس (Metaverse) تنها یک تغییر نام تجاری نیست، بلکه گذار از اینترنت دوبعدی فعلی به فضایی سه‌بعدی، تعاملی و مبتنی بر بلاک‌چین است. چالش اصلی کسب‌وکارها در دهه آینده، تطبیق با این اکوسیستم جدید برای حفظ بقا و رشد بازار است. در این مقاله تحلیلی، ضمن بررسی مفاهیم پایه‌ای واقعیت مجازی (VR) و افزوده (AR)، به فرصت‌های نوین درآمدزایی از طریق NFTها، املاک مجازی و بازی‌های کریپتویی می‌پردازیم. با مطالعه این راهنما، مدیران درک خواهند کرد که چگونه ادغام هوش مصنوعی و وب ۳ در متاورس، پتانسیل ایجاد اقتصادی ۱.۵ تریلیون دلاری را تا سال ۲۰۳۰ فراهم می‌کند و مشاغل سنتی را به سمت تخصص‌های نوظهور سوق می‌دهد.

متاورس چیست؟

برای درک بهتر مفهوم متاورس، از معنای واژه­ ی متاورس شروع می­‌کنیم. “متا” به معنای “فراتر، برتر” و “ورس” که از کلمه­ ی “universe” گرفته شده ­است، به معنای جهان است. در نتیجه متاورس به معنی فراتر از جهان است. این معنا به خوبی نشان می­‌دهد متاورس دقیقا چیست.متاورس اولین بار در دهه­‌ی 90 میلادی خلق و به کار برده شد. نیل استفنسون در رمان تخیلی خود به نام “snow crash” برای اولین بار به مفاهیم متاورس و آواتار در قالب داستان پرداخت.متاورس طرحی است که از سال ­ها قبل وجود داشته است و دانشمندان در حال برنامه ریزی بر روی آن بوده ­اند و پیشرفت متاورس همچنان ادامه دارد. تعریف متاورس ساده نیست اما به صورت خلاصه متاورس از محیط­ های مجازی سه بعدی آنلاین غیرمتمرکز و پایدار تشکیل می‌شود. این دنیای مجازی از طریق هدست‌های واقعیت مجازی، عینک‌های واقعیت افزوده، گوشی‌های هوشمند، رایانه‌های شخصی و کنسول‌های بازی قابل دسترس خواهد بود. دنیای متاورس در واقع واقعیت دیجیتال جایگزین است. چرا که واقعیتی است که در دنیای دیجیتال قرار دارد و جایگزین زندگی واقعی می­شود.متاورس دنیای مجازی موازی با دنیای واقعی و فیزیکی است. تصور کنید در یک فضای سه بعدی قرار دارید و به جای استفاده از دکمه برای دست زدن به چیزی، می‌­توانید با دست خودتان به آن ضربه بزنید. حتما موافقید که بسیار هیجان­‌انگیز است! متاورس، زندگی افراد بسیاری را تغییر خواهد داد.

واقعیت مجازی

واقعیت مجازی یا (Virtual Reality) که به اختصار VR گفته می‌شود، دنیای دیجیتالی است که افراد با پوشیدن عینک‌های مخصوص، وارد آن می‌شوند. با پوشیدن عینک‌های مخصوص میتوان با اشیاء و وقایعی که در دنیای دیجیتال اتفاق می‌افتند، تعامل پیدا کرد و چیزهای جدید و متفاوت تجربه کرد.

واقعیت افزوده

واقعیت افزوده یا (Augmented Reality) که به اختصار AR نیز گفته می‌شود، ماهیت اضافه‌کردن دارد و یک شیء یا کارکتر دیجیتالی را به فضا اضافه می‌کند. برای درک بهتر واقعیت افزوده، می‌توان فیلم‌هایی را مثال زد که در آن‌ها شخصیت انسانی و واقعی با یک شخصیت غیرواقعی مثل حیوانات به بازی می‌پردازند. مثل فیلم آلیس در سرزمین عجایب در واقع در واقعیت افزوده تجربیات دیجیتالی بدون واسطه به دنیای فیزیکی ما اضافه می‌شوند و با یکدیگر به تعامل می‌پردازیم. واقعیت مجازی و واقعیت افزوده ابزارهای تحقق دنیای متاورس هستند.

متاورس و وب3

بسیاری از افراد بر اساس ویژگی‌هایی که متاورس دارد، معتقدند متاورس قرار است جای اینترنت را بگیرد و در واقع اینترنت آینده است. این نظر تا حدی درست است اما مارک زاکربرگ در سخنرانی خود متاورس را نسخه‌ای متفاوت از اینترنت معرفی کرد. علاوه‌بر این، حدود 2 میلیارد وب‌سایت در جهان وجود دارد و انتقال این حجم عظیم اطلاعات کار آسانی به نظر نمی‌رسد اما بسیاری از خدمات اینترنت در دنیای متاورس به شکل جدیدی ارائه خواهند شد. وب 3 به عنوان اینترنت آینده از فناوری‌هایی مثل واقعیت افزوده، واقعیت مجازی، بلاک‌چین، هوش مصنوعی و… ایجاد شده‌است. متاورس نیز برای جلوگیری از تمرکز قدرت، ایجاد سیستم مالی و تعریف هویت از بلاک‌چین استفاده می‌کند. در نتیجه متاورس بخشی از وب3 است چرا که ویژگی‌های مهم نسل سوم اینترنت را داراست.

نقش ارز دیجیتال در متاورس

در دنیای متاورس نیز امکان خرید و فروش وجود دارد. با توجه به ویژگی غیرمتمرکز بودن متاورس، ارزهای دیجیتال بهترین انتخاب برای انجام معاملات خرید و فروش در متاورس است.NFT یا توکن‌های غیرمثلی جدیدترین نوع دارایی مجازی هستند و برخلاف ارزهای دیجیتال و اسکناس قابلیت جایگزینی ندارند. این توکن‌ها به سرعت در حال رشد هستند و مورد استقبال افراد زیادی قرار گرفته‌اند. به وسیله‌ی توکن‌های غیرمثلی می‌توان مالکیت زمین مجازی، شخصیت‌ها در بازی‌ها و … را به افراد انتقال داد. NFT را می‌توان در بازی‌های آنلاین نیز کسب کرد.این توکن‌های غیرقابل تعویض بخشی از رشد متاورس را تقویت کرده‌اند.

ویژگی‌های متاورس

دنیای متاورس، فضایی جدید و امکانات و ویژگی‌های جذاب و جدیدی دارد که باعث شده بسیاری از افراد را مشتاق استفاده از این فضا کند. در ادامه به معرفی برخی از ویژگی‌های مهم متاورس می‌پردازیم.

احساس حضور در کنار سایر کاربران

مهمترین ویژگی متاورس احساس حضور در کنار سایر کاربران است که موجب افزایش کیفیت تعامل کاربران در دنیای متاورس می‌شود. این احساس حضور و نزدیکی با سایر کاربران از طریق هدست و نمایشگر مقابل کاربر ایجاد می‌شود.

همکاری با سایر کاربران

ویژگی کاربردی متاورس امکان همکاری با سایر کاربران است. در دنیای متاورس می‌توان با یک آواتار در تمام بخش‌ها حضور پیدا کرد و از امکانات مختلف استفاده کرد. یکپارچگی متاورس امکان سفر در دنیا مجازی و همکاری با سایر کاربران را ایجاد می‌کند.

دنیای بدون مرز متاورس

دنیای متاورس محدودیت‌های دنیا واقعی و فیزیکی را ندارد و تا بی‌نهایت امکان گسترش دارد که نمی‌توان پایانی برای آن متصور شد.

سرعت بالا

سرعت زیاد از شاخصه‌های دنیای متاورس است به این صورت که اطلاعات در لحظه در اختیار کاربران قرار می‌گیرد و دیگر نیازی به جستجوی هیچ موضوعی نیست.

کاهش هزینه

با توجه به ویژگی مجازی بودن دنیای متاورس که تفاوت اصلی متاورس با دنیای فیزیکی و واقعی است، هزینه‌های بسیاری مثل رفت و آمد، خرید سخت افزار و دیگر هزینه‌ها حذف خواهد شد و در نتیجه هزینه‌ی دنیا متاورس کاهش می‌یابد.

همزمانی

در دنیای متاورس میلیون‌ها کاربر می‌توانند به صورت همزمان به تعامل بپردازند. تصور کنید! چه اتفاقات هیجان‌انگیزی در این همزمانی میلیونی در دنیای متاورس پیش خواهند آمد. در متاورس کاربران از سراسر جهان به صورت همزمان با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و تعامل می‌کنند.

هوشمندی

در دنیای متاورس هر آن چه در فیلم‌های تخیلی و علمی دیده‌اید را می‌توانید تجربه کنید. مثل کنترل از راه دور لوازم خانگی و …

استانداردسازی

هر سازمانی نیاز به یک سیستم استانداردسازی دارد و متاورس نیز به عنوان یک سیستم استانداردسازی خود را حائز اهمیت دانسته و یک سازمان بین‌المللی درنظر گرفته شده‌است تا استانداردهای متاورس را تایید کند.

پایداری

ویژگی کاربردی متاورس، دسترسی همیشگی به آن است. در دنیای متاورس می‌توان ساختمان جدید ایجاد کرد، اشیاء مختلف را به صورت دلخواه تغییر داد و اضافه کرد. تغییرات کاربران ذخیره خواهد شد و در هر بازدید در دسترس کاربر قرار دارند.

محدودیت‌های متاورس

متاورس با وجود تمام ویژگی‌های مثبت و کاربردی، محدودیت‌هایی نیز دارد. ممکن است برخی این محدودیت‌ها را بی‌اهمیت دانسته و در مقابل افرادی باشند که نتوانند محدودیت‌های متاورس را بپذیرند و از آن استفاده کنند.

عدم برقراری ارتباط

ما در عصر تکنولوژی زندگی می‌کنیم و بسیاری از فعالیت‌های موردنیاز ما توسط سیستم‌ها و ماشین‌ها انجام می‌شود. فناوری در جهت رفاه و آسایش زندگی بسیار کمک کرده‌است. البته فناوری بد هم وجود دارد اما اگر بخواهیم منصفانه نگاه کنیم، فناوری به ما خدمت کرده‌است. با وجود سرعت بالای پیشرفت‌های تکنولوژی هنوز افرادی وجود دارند که حاضر نیستند از تکنولوژی‌های ولو ساده مثل کارت بانکی استفاده کنند و لمس اسکناس برای آن‌ها خوشایند است. حتما شما نیز با اینگونه افراد مواجه شده‌اید و تجربه‌های متفاوت دارید. حال تصور کنید این افراد وارد دنیای متاورس شده و فعالیت‌های خود را به صورت مجازی انجام دهند. البته هیچکس مجبور به استفاده از متاورس نیست و این افراد نیز به زندگی خود مشغول هستند. اما برای برخورداری از خدمات و آسایش بیشتر تکنولوژی بیشتر از قبل در روند زندگی افراد مؤثر خواهد شد.

حذف لذت فیزیکی

از آنجا که دنیای متاورس مجازی است، لذت‌های فیزیکی در آن حذف خواهند شد و همه چیز به صورت مجازی اتفاق خواهد افتاد.
به عنوان مثال کاربران در هر لحظه می‌توانند به هر نقطه‌ی مورد علاقه‌اشان سفر کنند. این امکان، لذت مسیر را حذف می‌کند. اگر شما جزء افرادی باشید که از مسیر سفر لذت می‌برید، این اتفاق نقطه ضعف متاورس محسوب شود.در آغوش کشیدن کودکان و بازی با آن­ها، تعمیر اشیاء، تمیز کردن محیط و … در متاورس حذف می‌شوند.

شرکت‌های فعال در متاورس

شرکت­‌های بزرگی در دنیا در زمینه‌ی متاورس فعال هستند و سرمایه‌گذاری‌های کلانی انجام داده‌اند. از جمله‌ی این شرکت‌ها، متا، مایکروسافت، اپیک، انویدیا، رول بلاکس و … هستند.

شرکت متا

شرکت فیسبوک با تغییر نام خود به متا، به جهانیان نشان داد وارد دنیای دیگری شده‌است. مارک زاکربرگ اعلام کرد فعالیت‌های متا به دو بخش متاورس و اپلیکیشن‌ها تقسیم شده‌است و این تغییر نام به این دلیل بوده که نام شرکت دربرگیرنده‌ی تمامی فعالیت‌های آن باشد. ورود شرکت متا به متاورس و همکاری با سایر شرکت‌های بزرگ در زمینه‌ی توسعه‌ی متاورس نشان می‌دهد متاورس بسیار گسترده است و سرعت پیشرفت بالایی خواهد داشت. متا تاکنون 50 میلیون دلار صرف توسعه‌ی متاورس کرده‌است.

شرکت مایکروسافت

مایکروسافت از دیگر شرکت‌های بزرگ و مطرح در زمینه‌ی متاورس است. این شرکت پیش از این هم، در زمینه‌ی هولوگرام و واقعیت گسترده (XR) در پلتفرم مایکروسافت مش فعالیت کرده است. از اهداف این شرکت ترکیب دنیای واقعی با واقعیت مجازی و واقعیت افزوده است. اقدام اولیه مایکروسافت در توسعه برنامه متاورسی خود، نرم‌افزار مش فور تیمز (Mesh for Teams) است.

اپیک

Epic شرکت سازنده‌ی بازی معروف فورتنایت است ک مدیرعامل آن اعلام کرد به سرمایه‌گذاری در  دنیای متاورس علاقمند است. از یک بازی شروع شد و حالا به پلتفرمی اجتماعی در دنیای مجازی با 350 میلیون بازیکن تبدیل شده‌است. کنسرت‌های مجازی افراد مشهور و برندهای مختلف نیز در این پلتفرم برگزار شده‌اند. اپیک در تلاش است تا تجربه‌ی متاورس را برای کاربران بهبود بخشد تا جایی که امکان پشتیبانی از 60 میلیون کاربر ماهانه را پیدا کند.

پروژه‌های متاورسی

متاورس پروژه‌های مختلفی دارد که امکان کسب درآمد نیز در آن­ها وجود دارد. این پروژه­‌ها به صورت بازی هستند و در حوزه‌ی ارزهای دیجیتال نیز محبوب هستند چرا که کسب درآمد از این بازی‌ها به صورت ارز دیجیتال است. در ادامه با چند نمونه از این بازی‌ها آشنا می‌شویم.

سندباکس (Sandbox) : از پروژه‌های پرطرفدار متاورس است. مبتنی بر بلاک‌چین طراحی شده‌است. از جمله قابلیت­های فراوان این بازی، امکان خرید و فروش و مالکیت اموال مختلف است. پلتفرم سند باکس بسیار ایمن و قابل اعتماد است.

اکسی اینفینیتی (Axie Infinity) : یکی از بهترین پروژه­ های متاورس است که بازیکنان می­توانند حین بازی درآمد نیز کسب کنند. همچنین آن­ها می­توانند حیوانات مورد علاقه­ ی خود را به صورت مجازی پرورش دهند و از طریق آن­ها درآمد کسب کنند.

دیسنترالند (Decentraland) : یکی دیگر از بازی­های آنلاین متاورس است که مبتنی بر بلاک­چین طراحی شده­است. امکان خرید و فروش  و کسب درآمد از طریق ارزهای دیجیتالی در این بازی فراهم شده ­است. در این بازی می­توان ساختمان­های مختلف ساخت و از طریق آنها نیز درآمد کسب کرد. همچنین از درآمد حاصل در این بازی می­توان در بازی فورتنایت نیز استفاده کرد و اسلحه خریداری کرد.

ناکاموتو (Nakamoto) : بازی واقعیت مجازی ناکامونو یکی از بازی­ های جدید متاورس است. در این بازی می­توان با خرید و فروش زمین مجازی در  دنیای متاورس سرمایه ­گذاری کرد.

آینده­ ی متاورس

متاورس دنیای بی ­انتهاست و می­تواند در هر لحظه پیشرفته­ تر از قبل باشد. اما نمی­توان پیش­بینی کرد که چه مقدار به زندگی واقعی شبیه خواهد شد و توسعه­‌ی آن چقدر طول می­کشد. نکته­ای که ممکن است افراد بسیاری متوجه آن شده باشند، سرعت بالای تغییرات زندگی به دلیل افزایش استفاده از اینترنت در زندگی انسان ها است. دنیای متاورس دنیای جدیدی بدون هیچ محدودیت و با امکانات فوق­ العاده است که می­تواند امکان کسب تجربیات منحصربفرد را برای انسان ها فراهم کند. بسیاری از پلتفرم ­های مبتنی بر بلاک­چین در حال توسعه­ی فناوری­ های مربوط به واقعیت افزوده و واقعیت مجازی هستند تا امکان تعامل کاربران با یکدیگر را به شکل کامل ایجاد کنند. کارشناسان اقتصادی معتقدند فناوری‌­های مربوط به متاورس مثل واقعیت افزوده و واقعیت مجازی 1.5 تریلیون دلار تا سال 2030 در اقتصاد جهانی تاثیرگذار باشند.

با توسعه­ ی متاورس، چه شغل ­های جدیدی به وجود خواهند آمد؟

پیش‌­بینی می­‌شود تا سال 2030 و پیشرفت سریع متاورس، شغل­‌هایی مثل پژوهشگر متاورس، توسعه­ دهنده­ ی اکوسیستم، مدیر ایمنی متاورس، امنیت سایبری و … ایجاد شود و نیاز به متخصصان در این زمینه­‌ها احساس شود.

شغل­‌های زندگی واقعی در متاورس نیز کاربرد خواهند داشت؟

در دنیای مجازی نیز به شغل‌­های دنیای واقعی نیاز هست. مثل مشاوران املاک مجازی، تور لیدر مجازی، وکیل دیجیتال، اجاره­ی خودرو، طراح آواتار و … از جمله مشاغل دنیای واقعی هستند که در دنیای متاورس نیز کاربرد دارند.

❓ سوالات متداول

دنیای متاورس دقیقاً چیست و چه تفاوتی با اینترنت فعلی دارد؟ متاورس شبکه‌ای از جهان‌های مجازی سه‌بعدی پایدار و متصل به هم است که بر بستر بلاک‌چین، واقعیت مجازی (VR) و واقعیت افزوده (AR) بنا شده است. برخلاف اینترنت فعلی که شما “محتوا را می‌بینید”، در متاورس شما “درون محتوا حضور دارید”. این فضا امکان مالکیت دیجیتال واقعی، تعاملات همزمان و اقتصاد مستقل را فراهم می‌کند که در وب ۲ (اینترنت سنتی) وجود نداشت.

چگونه می‌توان از متاورس کسب درآمد کرد؟ روش‌های درآمدزایی در متاورس بسیار متنوع است. محبوب‌ترین روش‌ها شامل خرید و فروش زمین‌های مجازی (در پلتفرم‌هایی مثل دیسنترالند)، ساخت و معامله NFTها (آثار هنری یا آیتم‌های بازی)، سرمایه‌گذاری در ارزهای دیجیتال اختصاصی پروژه‌های متاورسی (مانند SAND یا AXS) و یا ارائه خدمات تخصصی مانند طراحی معماری مجازی و برگزاری رویدادهای آنلاین می‌باشد.

آیا برای ورود به متاورس حتماً به تجهیزات گران‌قیمت نیاز داریم؟ خیر، اگرچه تجربه کامل و غوطه‎ور متاورس نیازمند هدست‌های VR پیشرفته است، اما بسیاری از پلتفرم‌های محبوب متاورسی (مانند دیسنترالند یا سندباکس) در حال حاضر از طریق مرورگرهای وب و رایانه‌های شخصی معمولی نیز قابل دسترسی هستند. با این حال، با پیشرفت تکنولوژی، استفاده از عینک‌های واقعیت افزوده و ابزارهای لمسی برای تعامل بهتر، ضروری‌تر خواهد شد.

جمع­‌بندی

وعده­ ی دنیای بدون مرز متاورس در حال تحقق است و به آن نزدیک هستیم. دنیایی که محدودیت­ های دنیای واقعی و حتی فضای اینترنت را ندارد و می­توان به هر چیزی که موردنیاز است، دسترسی پیدا کرد. در این دنیای مجازی می­توانید شخصیت مورد علاقه­‌ی خود را بسازید و زندگی واقعی­‌ای را در فضای متاورس با آن شخصیت تجربه کنید. متاورس دنیای مجازی است اما زندگی واقعی انسان ­ها را تغییر خواهد داد. برای کسب اطلاعات بیشتر از متاورس و نحوه فعالیت در این بستر جدید می‌توانید با تیم سفیر در ارتباط باشید.